Çarlz Şerrinqton
Çarlz Şerrinqton | |
---|---|
ing. Charles Scott Sherrington | |
![]() | |
Doğum tarixi | 27 noyabr 1857[1][2][…] |
Doğum yeri | |
Vəfat tarixi | 4 mart 1952[1][2][…] (94 yaşında) |
Vəfat yeri | |
Dəfn yeri | |
Elm sahələri | Neyrobiologiya, fiziologiya, Histologiya, Bakteriologiya, patologiya |
İş yerləri |
|
Təhsili |
|
Üzvlüyü | |
Mükafatları |
![]() ![]() ![]() ![]() |
![]() |
Ser Çarlz Skott Şerrinqton (ing. Charles Scott Sherrington ; 27 noyabr 1857[1][2][…], London[5] – 4 mart 1952[1][2][…], İstborn[d], Şərqi Susseks qraflığı[d][5]) — fiziologiya və neyrobiologiya sahəsində ingilis alimi. "Neyronların funksiyaları ilə bağlı kəşflərinə görə" 1932-ci ildə Fiziologiya və Tibb üzrə Nobel mükafatı laureatı (Edqar Edrian ilə birlikdə).
London Kral Cəmiyyətinin[6] üzvü (1893) və prezidenti (1920-1925), Paris Elmlər Akademiyasının xarici üzvü (1945; 1923-cü ildən müxbir)[7], Peterburq Elmlər Akademiyasının xarici müxbir üzvü (1915) .
Elmə töhfəsi
Şerrinqton və Edrianın əsərlərinə əvvəl reflekslərin refleks qövsünün təcrid olunmuş fəaliyyətindən qaynaqlandığı düşünülürdü. Sinir sisteminin müəyyən liflərdən və ya zəif demarkasiya olunmuş hüceyrələrin vahid şəbəkəsi olduğuna inanan nəzəriyyə də dominant idi (sinir sisteminin strukturunun retikulyar nəzəriyyəsi); optik mikroskoplar neyronlar arasında aydın sərhədləri aşkar etməyə imkan vermirdi[8], xüsusən neyronların kontrastla boyanması üsulunun ixtirasından əvvəl. Şerrinqton bu nəzəriyyəni inandırıcı şəkildə təkzib etdi, neyrofiziologiyaya sinaptik əlaqə təsəvvürlərini daxil etdi və ilk dəfə (1897) “sinaps” termininin özündən istifadə etdi[9]. O, həmçinin göstərdi ki, reflekslər, hətta şərtsizlər də təkcə refleks qövsünün fəaliyyətinin məhsulu deyil, bütövlükdə sinir sistemi tərəfindən tənzimlənir. O, antaqonist əzələlərin qarşılıqlı innervasiyasını nümayiş etdirdi - birləşdirici əzələnin motor mərkəzi (məsələn, fleksor) həyəcanlandıqda əzələlərdən birinin (məsələn, ekstensor) motor mərkəzinin inhibə edilməsini nümayiş etdirdi [10] . Əzələ innervasiya nümunələrini müəyyən edən geniş neyrohistoloji tədqiqatlar aparmışdır. Nobel mükafatı ilə bağlı təbrik nitqində Şerrinqtonun işi “sinir sisteminin fiziologiyasında yeni eranın açılması” kimi qeyd edilmişdir[11].
Kitabları
- "İnsan və onun təbiəti" ( 1940 )
- "Sinir sisteminin inteqrativ fəaliyyəti", 1906 [12]
- İnsan öz təbiətində
- Brabantiusun təhqiqi və digər məsələlər
- Məməlilər fiziologiyası: Praktik təlimlər kursu
İstinadlar
- ↑ 1 2 3 4 Bibliothèque nationale de France BnF identifikatoru (fr.): açıq məlumat platforması. 2011.
- ↑ 1 2 3 4 Sir Charles Scott Sherrington // Encyclopædia Britannica (ing.).
- ↑ 1 2 Mathematics Genealogy Project (ing.). 1997.
- ↑ 1 2 www.pas.va (ing.).
- ↑ 1 2 3 4 www.accademiadellescienze.it (it.).
- ↑ Sherrington; Sir; Charles Scott (1857 - 1952) // London Kral Cəmiyyətinin saytı (ing.)
- ↑ Les membres du passé dont le nom commence par S Arxivləşdirilib 2020-08-06 at the Wayback Machine (fr.)
- ↑ "Окрасивший нейроны". 2017-09-10 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-11-04.
- ↑ Укротитель рефлексов | Политех (Политехнический музей)
- ↑ "Реципрокная иннервация". 2017-09-10 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-11-04.
- ↑ ШЕРРИНГТОН (Sherrington), Чарлз С. Arxivləşdirilib 2017-09-10 at the Wayback Machine // Лауреаты Нобелевской премии: Энциклопедия: Пер. с англ.– М.: Прогресс, 1992.
- ↑ Книга основана на лекционном курсе, прочитанном в Йёле в 1904 году. В книге Шеррингтон указал на целенаправленный характер рефлексов. В этой книге Шеррингтон изложил теорию, согласно которой нервная система выступает в качестве центра, объединяющего различные части организма, и что рефлексы являются простейшей формой деятельности нервной системы, позволяя всему организму действовать согласованно для достижения цели.
- 27 noyabrda doğulanlar
- 1857-ci ildə doğulanlar
- Londonda doğulanlar
- 4 martda vəfat edənlər
- 1952-ci ildə vəfat edənlər
- 94 yaşında vəfat edənlər
- Şərqi Susseks qraflığında vəfat edənlər
- London Kral Kollecinin müəllimləri
- Oksford Universitetinin məzunları
- Leopoldin Alman Milli Elmlər Akademiyasının üzvləri
- London Kral Cəmiyyətinin üzvləri
- SSRİ Elmlər Akademiyasının üzvləri
- Sankt-Peterburq Elmlər Akademiyasının üzvləri
- İsveç Kral Elmlər Akademiyasının üzvləri
- Papa Elmlər Akademiyasının üzvləri
- Amerika İncəsənət və Elmlər Akademiyasının üzvləri
- Rusiya Elmlər Akademiyasının üzvləri
- ABŞ Milli Elmlər Akademiyasının üzvləri
- Fiziologiya və tibb üzrə Nobel mükafatı laureatları
- Copli medalı ilə təltif edilənlər
- Əlifba sırasına görə alimlər
- Birləşmiş Krallıq uzunömürlüləri