Li Kuan Yu
Li Kuan Yu | |
---|---|
李光耀 | |
![]() | |
Sinqapurun Baş Naziri | |
3 iyun 1959-cu il – 28 noyabr 1990-cı il | |
Prezident | Yusof bin İshak |
Sonrakı | Qo Çok Tonq |
Şəxsi məlumatlar | |
Doğum tarixi | |
Doğum yeri | |
Vəfat tarixi | (91 yaşında) |
Vəfat yeri | |
Vəfat səbəbi | ağciyər iltihabı |
Partiya |
|
Təhsili | |
Fəaliyyəti | filosof, avtobioqraf[d], vəkil, dövlət xadimi, siyasətçi |
Uşaqları | |
Dini | aqnostisizm |
![]() |
Li Kuan Yu, (ing. Lee Kuan Yew, və ya Lee Kwan-Yew 16 sentyabr 1923-cü il - 23 mart 2015-ci il) — Sinqapur siyasətçisi, Sinqapurun üçüncü Baş Naziri.
Həyatı
[redaktə | mənbəni redaktə et]16 sentyabr 1923-cü ildə Sinqapurda çinli ailədə anadn olub. Əvvəlcə Sinqapur məktəblərində — Telok Kurau məktəbində, Rafflz İnstitutunda, Sinqapur Milli Universitetində təhsil alır, sonra təhsilini Kembric Universitetində davam etdirir (1945—1949).
1949-cu ildə vətənə qayıdır. 1950-ci ildən Sinqapurun Laycock and Ong şirkətində vəkil kimi çaışır, həmçinin həmkarlar ittifaqı hərəkatında fəaliyyət göstərir.
1954-ci ildə "Milli Hərəkat Partiyası"nın baş katibi seçilir. Partiya 1959-ci ildən hakimiyyətə gəlir və həmin ildən 1990-cı ilədək baş nazir postunu tutur. 1990—2004-cü illərdə Qo Çok Tonqun hökumətində böyük nazir vəzifəsini tutur. 2004-ci ilin avqustunda oğlu Li Syanlun baş nazir təyin olunur və o nazir-menton (hami) vəzifəsinə təyin edilir. 2011-ci ildə bu vəzifədən istefa verir.
Metodları
[redaktə | mənbəni redaktə et]Kişilər həmişə şalvarda, qadınlar isə havanın temperaturundan asılı olmayaraq corab geyinməlidirlər. Maşınların sürəti saatda 80 kilometri ötməməlidir. Bütün şəhər video kamera ilə təchiz olunub.
Vətəndaşların kimə gəldi səs verməməsi üçün bülletendə seçicinin pasport nömrəsi yazılır. Buna görə o Sinqapuru dünyanın ən demokratik dövləti sayır. Oğurluq, narkotik maddələrdən istifadə, zorlama və korrupsiyaya görə dar ağacından asılma cəsası hökm sürür. Qamçı ilə cəzalanma indiyə qədər tətbiq olunur.
Onun tərəfindən mətbuata ciddi senzura qoyulub. Qəzetlərə seksdən və siyasətdən yazmaq qəti qadağan olunub.
Baş nazir apardığı müşahidələrdən belə qəanaətə gəlir ki, ağıllı kişilərin əksəriyyəti gözəl, lakin çox ağıllı olmayan qadınlarla ailə qururlar. Nəticədə ağıllı qadınların əksəriyyəti subay qalırlar. O, 1982-ci ildə diplomlu qadınlarla ailə quran kişilərin yüksək məbləğdə mükafatlandırılması barədə qərar çıxarır. Həmin qərara görə dünyaya ikinci uşaq gətirən diplomsuz qadın cərimələnir.
Li Kuan Yu öz eksperimental ölkəsini "Asiya İsveçrəsinə" çevirə bilmişdi. Ancaq elə şeylər var ki, polis də onun qarşısında acizdir. Baş nazir bunu çıxışlarının birində açıqlayıb: "Çinliləri hər şeyə məcbur etmək olar, lakin onları muncuq oynamamağa məcbur etməyi heç kim bacarmaz".
Mənbə
[redaktə | mənbəni redaktə et]- İngilis dilində
- Culture Is Destiny; A Conversation with Lee Kuan Yew Arxivləşdirilib 2009-03-30 at the Wayback Machine
- Time Magazine Arxivləşdirilib 2011-02-13 at the Wayback Machine — Lee was chosen as Asia’s 100 most influential persons of the century by TIMEAsia magazine.
- War of Words Alejandro Reyes, Asiaweek.com, September 25, 1998. Retrieved 2004-12-08
- Lee Kuan Yew: A Chronology, 1923—1965 Arxivləşdirilib 2005-11-26 at the Wayback Machine Largely based on Lee Kuan Yew. The Singapore Story: Memoirs of Lee Kuan Yew. Singapore: Times, 1998. Retrieved 2004-12-08
- Free After 32 Lost Years Chia Thye Poh interview with Newsweek magazine. Retrieved 2004-12-12
- The Economist’s apology The Economist magazine’s apology to Lee Kuan Yew and Lee Hsien Loong for its 2004 nepotism article
- Gene expression: Lee Kuan Yew Arxivləşdirilib 2013-03-14 at the Wayback Machine
- Obituary of Lee Chin Koon Arxivləşdirilib 2006-01-12 at the Wayback Machine
- 2005 Interview with the German paper, Der Spiegel
- Rus dilində
- Сингапурская история: из "третьего мира" — в "первый" (1965—2000) Arxivləşdirilib 2010-11-25 at the Wayback Machine
- Отец сингапурского чуда Ли Куан Ю полагает, что России надо набраться терпения, чтобы преуспеть Arxivləşdirilib 2011-09-05 at the Wayback Machine
Xarici keçidlər
[redaktə | mənbəni redaktə et]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4a/Commons-logo.svg/30px-Commons-logo.svg.png)
- ↑ Kristof N. PREMIER'S SON GETS POST IN SINGAPORE (ing.). The New York Times, 1986.
- ↑ 1 2 (not translated to en-gb) Lee Kuan Yew obituary (brit. ing.). The Guardian, 2015. ISSN 1756-3224; 1354-4322
- ↑ Ли Куан Ю // Большая советская энциклопедия (rus.): [в 30 т.]. / под ред. А. М. Прохорова 3-е изд. Москва: Советская энциклопедия, 1969.
- ↑ Fernandez W. Singapore's founding father Mr Lee Kuan Yew dies aged 91 at 3.18am on Monday (ing.). The Straits Times, 2015.
- ↑ Lee Kuan Yew, Founding Father and First Premier of Singapore, Dies at 91 (ing.). The New York Times, 2015.
- 16 sentyabrda doğulanlar
- 1923-cü ildə doğulanlar
- Sinqapurda doğulanlar
- 91 yaşında vəfat edənlər
- Uzunömürlülər
- 23 martda vəfat edənlər
- 2015-ci ildə vəfat edənlər
- Sinqapurda vəfat edənlər
- London İqtisadiyyat və Siyasi Elmlər Məktəbinin məzunları
- Kembric Universitetinin məzunları
- London Universitetinin məzunları
- Əlifba sırasına görə vəzifəli şəxslər
- Sinqapur siyasətçiləri
- Sinqapur uzunömürlüləri
- Konfusiçilər
- İqnobel mükafatı laureatları