Asteroidi Aten
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/80/Minor_Planets_-_Aten.svg/285px-Minor_Planets_-_Aten.svg.png)
Mars (M) Venera (V) Merkur (H) | Sunce Asteroidi Aten Zemlja (E) |
Asteroidi Aten su dinamična grupa asteroida čije orbite ih dovode u blizinu Zemlje. Po definiciji, Ateni su asteroidi koji prelaze Zemlju (a < 1,0 AJ i Q > 0,983 AJ).[1] Grupa je dobila ime po 2062 Atenu, prvom te vrste, koji je 7. januara 1976. otkrila američka astronomka Eleanor Helin u opservatoriji Palomar. Do novembra 2023. otkriveno je 2.646 Atena, od kojih je 256 numerisano, 14 imenovano, a 102 su klasifikovana kao potencijalno opasni asteroidi.[2][3][4]
Opis
[uredi | uredi izvor]Definisani su tako što imaju veliku poluosu (a) manju od 1,0 astronomske jedinice (AJ), što je otprilike prosječna udaljenost od Zemlje do Sunca. Također imaju afel (Q; najdalja udaljenost od Sunca) veći od 0,983 AJ.[1] Ovo ih definiše kao asteroide koji presjecaju Zemljinu orbitu jer orbita Zemlje varira između 0,983 i 1,017 AJ.
Orbite asteroida mogu biti vrlo ekscentrične. Gotovo svi poznati asteroidi Aten imaju afel veći od 1 AJ. Posmatranje objekata inferiornih u odnosu na Zemljinu orbitu je teško, a ova poteškoća može doprinijeti pristranosti uzorkovanja u očiglednoj prevlasti ekscentričnog Atena. Asteroidi Aten čine samo oko 7,4% poznate populacije asteroida blizu Zemlje.[4] Poznato je mnogo više asteroida klase Apollo od asteroida klase Aten, vjerovatno zbog pristranosti uzorkovanja.
Najkraća velika poluosa za bilo koji poznati Aten asteroid je 0,580 AJ, za objekat 2016 XK24.[3] Asteroid Aten s najmanjim poznatim perihelom također je onaj s najvećim poznatim ekscentricitetom: (137924) 2000 BD19 ima orbitu sa ekscentrikom od 0,895, što ga vodi od perihela od 0,092 AJ, dobro unutar Merkurove orbite, do afela od 1,66 AJ, što je veće od velike poluose Marsa (1,53 AJ). Za kratko vrijeme pred kraj 2004, asteroid 99942 Apophis (tada poznat samo po svojoj privremenoj oznaci 2004 MN4) je očigledno predstavljao prijetnju udara na Zemlju 2029. ili 2036, ali su pronađena ranija zapažanja koja su eliminisala te mogućnosti.[5]
Objekti blizu Zemlje (NEO)
[uredi | uredi izvor]Group | q | a | Q | ECA |
---|---|---|---|---|
Amori | > 1.017 | >1.0 | – | ![]() |
Apolo | < 1.017 | >1.0 | – | ![]() |
Aten | – | <1.0 | > 0.983 | ![]() |
Atire | – | <1.0 | < 0.983 | ![]() |
Za sve NEO q je < 1.3 AJ; orbita Zemlje varira između 0.983 i 1.017 AJ |
Reference
[uredi | uredi izvor]- ^ a b "NEO Basics". NASA/JPL CNEOS. Pristupljeno 17. 5. 2018.
- ^ "Small-Body Database Query". Solar System Dynamics - Jet Propulsion Laboratory. NASA - California Institute of Technology. Pristupljeno 13. 11. 2023.
- ^ a b "List Of Aten Minor Planets (by perihelion distance)". Minor Planet Center. 17. 5. 2017. Pristupljeno 17. 5. 2017.
- ^ a b "Discovery Statistics – Cumulative Totals". NASA/JPL CNEOS. 16. 5. 2018. Pristupljeno 17. 5. 2018.
- ^ "99942 Apophis (2004 MN4) Earth Impact Risk Summary". NASA. Arhivirano s originala, 11. 5. 2013.