Almanca fiil çekim kuralları: Almanca fiil çekimleri nasıl yapılır?
![](https://preply.com/wp-content/uploads/2023/10/preply-learner-leaning-over-her-desk-to-look-at-her-desktop-computer-e1698057670833.jpg)
- Almanca fiil çekimlerinin kuralları
- Almanca fiil sınıfları
- Almanca fiil çekimleri nasıl yapılır?
- Almanca fiil çekimleri: Temel bilgiler
- Almanca fiil zamanları ve çekimleri
- Almanca şimdiki zaman fiil çekimleri
- Düzenli -en fiilleri: machen (yapmak, etmek)
- Düzenli -eln fiilleri: klingeln (çalmak)
- Düzenli -ern fiilleri: klettern (tırmanmak)
- Almanca düzensiz fiiller şimdiki zamanda nasıl çekilir?
- Karışık fiiller: bringen (getirmek)
- Almanca fiillerde geçmiş zaman çekimi
Kendini Almanca ifade etmek istiyorsan fiilleri olmazsa olmazdır. Bunlar eylem sözcükleridir, örneğin “ich spreche” (Ben konuşurum). Ayrıca “sie ist glücklich” (o mutlu) gibi varoluş durumlarını da tanımlarlar.
Almanca fiilleri doğru kullanmak için fiil çekimlerini öğrenmen gerekir. Fiil çekimi basitçe, eylemi kimin ve ne zaman yaptığını söylemek için fiillerin belirli bölümlerini değiştirmek demektir.
Örneğin, “Ben yerim ve biz yeriz” ifadesinin Almanca karşılığı “Ich esse und wir essen” olacaktır. Bu örnekte, eylemi kimin yaptığını göstermek için her fiilin sonu değişir.
Bu makalede, Almanca fiil çekim kurallarının temellerini ele alacağız:
- En çok kullanılan fiil zamanları: Geçmiş, şimdiki zaman ve gelecek zaman
- Almanca fiillerin üç sınıfı: Düzenli, düzensiz ve karışık
- Fiilin özneleri (eylemi kimin yaptığı)
- Düzenli, düzensiz ve karışık fiiller için çekim kalıpları
- Almanca fiil çekimi pratiği yapma yolları
Daha fazla bilgi edinmek için okumaya devam et veya Preply’de online Almanca derslerini keşfet.
Lass uns anfangen! (Hadi başlayalım!)
Almanca fiil çekimlerinin kuralları
Almanca’da fiillerin nasıl çekileceği, fiilin sınıfı da dahil olmak üzere birkaç farklı faktöre bağlıdır.
Almanca fiil sınıfları
Almanca fiillerin iki ana sınıfı vardır:
- Düzenli fiiller: “Zayıf” fiiller olarak da adlandırılırlar. Düzenli fiiller standart çekim kurallarına uyar.
- Düzensiz fiiller: “Güçlü” fiiller olarak da bilinirler. Her biri kendi yolunu izler ve belirli bir kurallar veya formüller dizisine uymazlar.
Bazen Almanca fiillerin üçüncü bir sınıfını görürsünüz: karışık fiiller. Bunlar öncelikle düzenli olan ancak arada bir kendi kurallarını yaratan fiillerdir. Örneğin: “Informieren” (bilgilendirmek) şimdiki zamanda düzenli ancak geçmiş zamanda düzensizdir.
Almanca fiil çekimleri nasıl yapılır?
Hangi çekim kalıbını kullanacağını bulmak için kendine bunları sor:
- Fiil düzenli mi, düzensiz mi, yoksa karışık mı?
- Eylemi kim yapıyor (özne kim)?
- Eylem ne zaman gerçekleşiyor (zaman kipi)?
Fiilin öznesi
Fiilin sınıfına (düzenli, düzensiz veya karışık) ve zaman dilimine ek olarak, özneyi (eylemi kimin yaptığını) aklında tutman gerekir.
Özne bu zamirlerden biriyle eşleşecektir:
- ich (ben)
- du (sen)
- er (eril, o) / sie (dişi, o) / es (nesne, o)
- wir (biz)
- ihr (siz)
- sie (onlar) / Sie (sen/siz])
Daha fazla Almanca fiil çekimi inceledikçe, çekimleri öğrenmeyi kolaylaştıran kalıplar görmeye başlayacaksın.
Almanca fiil çekimleri: Temel bilgiler
Almancada fiil çekiminin birçok farklı yolu olsa da, işlemin bazı kısımları neredeyse her zaman aynıdır; özellikle de düzenli fiiller için.
İşte şimdiki zaman ve geçmiş zamanda düzenli Almanca fiil çekimi gerçekleştirmenin üç temel adımı:
- Fiilin mastarı ile başla. Bu, sözlükte listelenen biçimdir. Örneğin, “oynamak” fiilinin Almancasına baktığında, mastar olan spielen karşına çıkar.
- Fiilin kökünü bulmak için mastar ekini düşürmelisin. Düzenli Almanca fiillerin mastarları için son ekler -en, -eln veya -ern olacaktır.
Normal bir -en fiili olan spielen (oynamak) için fiil kökü spiel- olacaktır.
Ancak -eln ve -ern fiilleri için işlem biraz farklıdır: Bu tür fiiller için yalnızca sondaki -n ekini atarız. Dolayısıyla, segeln (yelken açmak) için fiil kökü segel- olacaktır. Wandern (yürüyüş yapmak) için, wander- olacaktır. - Uygun özne ve zaman eklerini ekle. Eylemi kimin yaptığına ve ne zaman gerçekleştiğine bağlı olarak, fiil kökünden sonra hangi bitişi koyacağınızı belirleyebilirsin.
Örneğin, Almanca’da “çalışıyorum” demek istiyorsan şimdiki zamanda ich (ben) biçimini kullanır ve “Ich arbeite” dersin. “Çalıştık” demek istiyorsan geçmiş zaman için wir (biz) biçimini kullanır ve “Wir arbeiteten” dersiniz.
Düzensiz ve karışık fiiller için çekim süreci biraz daha ezbere dayanır. Bu tür fiiller mastarlarına hiç benzemeyen gövdelere sahip olabilirler; ezbere öğrenilmeleri gerekir.
Bazı fiiller “kök değiştirir”, yani kökleri özneye veya fiil zamanına bağlı olarak değişebilir. Örneğin, fiil kökündeki sesli harf bir “umlaut” ekleyebilir veya tamamen farklı bir sesli harfe dönüşebilir. (Aşağıda kök değiştiren fiillere birkaç örnek vereceğiz).
Almanca fiil zamanları ve çekimleri
Şimdiki zaman gibisi yoktur; o halde şimdiki zamanla başlayalım. Ardından, geçmişe doğru küçük bir zaman yolculuğu yapacağız ve geleceğe (fiil zamanı olana) geri döneceğiz.
Almanca şimdiki zaman fiil çekimleri
Präsens (şimdiki zaman) Almanca’da en sık kullanılan zamandır. Türkçeye benzer şekilde, hem şimdiki zaman hem de yakın gelecek hakkında konuşmak için kullanabilirsin.
Almanca şimdiki zaman, sadece bir fiil söz konusu olduğu için basit zaman olarak kabul edilir.
Şimdiki zaman fiillerinde, özellikle de düzenli olanlarda birkaç ortak kalıp göreceksin. Ich biçimi genellikle -e ile, du biçimi -st ile ve er/sie/es ve ihr biçimleri -t ile bitecektir. Wir/sie/Sie biçimleri genellikle fiilin mastarı ile aynı olacaktır.
Düzenli -en fiilleri: machen (yapmak, etmek)
ich | mache |
du | machst |
er/sie/es | macht |
wir | machen |
ihr | macht |
sie/Sie | machen |
Düzenli -eln fiilleri: klingeln (çalmak)
Bu -eln fiillerinin küçük bir tuhaflığı vardır: ich, için şimdiki zaman biçiminde alternatif bir çekim söz konusudur. Gövdeden –el düşürülerek ve yerine -le eklenerek oluşturulur.
Bunun klingeln (zil veya telefonun çalması) fiili ile nasıl çalıştığına bakalım.
ich | klingele / klingle |
du | klingelst |
er/sie/es | klingelt |
wir | klingeln |
ihr | klingelt |
sie/Sie | klingeln |
Düzenli -ern fiilleri: klettern (tırmanmak)
-eln fiillerinin çekiminde olduğu gibi, şimdiki zaman kökünü elde etmek için -ern mastarının sonundaki -n ekini düşüreceksiniz. Sonlarda aynı düzenli fiil kalıbı uygulanır:
ich | klettere | |
du | kletterst | |
er/sie/es | klettert | |
wir | klettern | |
ihr | klettert | |
sie/Sie | klettert |
ich | klettere |
Diğer -ern fiilleri arasında füttern (beslemek), bewundern (hayran olmak), lagern (saklamak) ve zwinkern (göz kırpmak) yer alır.
Almanca düzensiz fiiller şimdiki zamanda nasıl çekilir?
Almancada düzinelerce düzensiz fiil bulunur. En yaygın ve kullanışlı altı tanesini aşağıdaki listede bulabilirsin:
- sein (olmak)
- essen (yemek için)
- wollen (istemek)
- können (yapabilmek)
- haben (sahip olmak)
- werden (olmak, dönüşmek)
Werden özel bir öneme sahiptir çünkü şimdiki zaman kipi başka bir fiille birlikte kullanılarak Almanca gelecek zaman kipini oluşturulur. Örneğin: “Ich werde zum Profi in deutscher Grammatik” (Almanca gramer konusunda uzmanlaşıyorum – şimdiki zaman). Ve “Ich werde deutsche Grammatik üben” (Almanca gramer alıştırması yapacağım).
Her ne kadar bunlar da düzenli fiillere benzer birkaç kalıp içerse de, bu güçlü (düzensiz) Almanca fiilleri canları nasıl istiyorsa öyle davranabilirler. (Diğer tuhaflıkların yanı sıra, daha önce bahsettiğim kök değiştiren fiilleri de burada göreceksin.)
Şimdi bu fiillerin her biri için benzersiz Almanca şimdiki zaman fiil çekimlerine göz atalım.
Sein (olmak)
Şimdiki zamanda, sein (olmak) fiili her özne için kendine özgü bir çekime sahiptir. Tutarlı bir kökü yoktur ancak wir ve sie/Sie için çekimler aynıdır.
ich | bin |
du | bist |
er/sie/es | ist |
wir | sind |
ihr | seid |
sie/Sie | sind |
Essen (yemek)*
Hem essen (yemek) hem de wollen (istemek) kök değiştiren fiillere örnektir.
Essen fiilinin du ve er/sie/es biçimlerinde kök değişir (ess-‘den iss-‘e). Wollen fiilinde, kök ich, du, ve er/sie/es biçimleri için will-; wir, ihr, ve sie/Sie biçimleri için woll- şeklini alır.
Können (yapabilmek) fiili şimdiki zamanda üç kez kök değiştirerek kann-‘dan konn-‘a ve könn-‘e geçer.
ich | esse |
du | isst |
er/sie/es | isst |
wir | essen |
ihr | esst |
sie/Sie | essen |
*Fressen (yemek fiili, hayvanlarla kullanılır), essen ile aynı kalıp kullanılarak çekimlenir; essen yemek yiyen insanlar hakkında konuşmak için kullanılır.
Wollen (istemek)
ich | will |
du | willst |
er/sie/es | will |
wir | wollen |
ihr | wollt |
sie/Sie | wollen |
Können (yapabilmek)
ich | kann |
du | kannst |
er/sie/es | kann |
wir | können |
ihr | könnt |
sie/Sie | können |
Haben (sahip olmak)
ich | habe |
du | hast |
er/sie/es | hat |
wir | haben |
ihr | habt |
sie/Sie | haben |
Werden (olmak; yardımcı fiil, gelecek zaman için kullanılır)
ich | werde |
du | wirst |
er/sie/es | wird |
wir | werden |
ihr | werdet |
sie/Sie | werden |
Karışık fiiller: bringen (getirmek)
Bazen düzenli bazen de biraz düzensiz davranan karışık fiillere geçelim.
İşte bringen (getirmek) fiilinin şimdiki zamanı, yukarıda bahsettiğimiz düzenli -en fiil kalıbını takip eder: denken (düşünmek), kennen (aşina olmak) ve wissen (bir gerçeği bilmek) gibi yaygın karma Almanca fiiller gibi:
ich | bringe |
du | bringst |
er/sie/es | bringt |
wir | bringen |
ihr | bringt |
sie/Sie | bringen |
Oldukça düzenli, değil mi? Yine de, diğer zamanlarda bu karışık fiillerle neler yapıldığını görmek için gözünü açık tut.
Örneğin, geçmiş zamanda bringen tamamen farklı bir fiil kökü kullanır: brach- yerine bring- (şimdiki zamanda olduğu gibi). Machen, klingeln, ve klettern gibi düzenli fiillerde fiil gövdesi esasen tüm zamanlar boyunca aynı kalır.
Almanca fiillerde geçmiş zaman çekimi
Präteritum, sadece bir fiil içerdiği için Almancada “basit” geçmiş zaman olarak anılır.
Düzenli fiillerde, tüm geçmiş zaman sonlarının önündeki T harfine dikkat etmelisin. Ayrıca, bu zaman kipinde ich ve er/sie/es biçimleri birbirleriyle, wir ve Sie biçimleri de birbirleriyle aynı şekilde çekimlenir.
Düzensiz fiiller de bazı aynı kalıpları takip edebilir, örneğin wir ve Sie’nin aynı şekilde çekimlenmesi gibi. Bununla birlikte, fiil gövdeleri mastar biçimlerinden çok farklı olabilir.
Yine düzenli fiillerle başlayalım ve daha sonra bazı düzensiz ve karışık fiillerin geçmiş zaman çekimlerine bir göz atalım.
Düzenli -en fiilleri: machen (yapmak, etmek)
ich | machte |
du | machtest |
er/sie/es | machte |
wir | machten |
ihr | machtet |
sie/Sie | machten |
Düzenli -eln fiilleri: klingeln (çalmak)
ich | klingelte |
du | klingeltest |
er/sie/es | klingelte |
wir | klingelten |
ihr | klingeltet |
sie/Sie | klingelten |
Düzenli -ern fiilleri: klettern (tırmanmak)
ich | kletterte |
du | klettertest |
er/sie/es | kletterte |
wir | kletterten |
ihr | klettertet |
sie/Sie | kletterten |
Almanca geçmiş zaman düzensiz fiilleri
Düzensiz fiillerde (ve bazı karışık fiillerde), geçmiş zaman fiil gövdeleri mastarlarından oldukça farklı olabilir.
Elbette, sein (olmak) gibi bazı Almanca fiiller aslında geçmiş zamanda şimdikinden daha düzenli bir köke sahiptir; geçmiş zaman fiil kökü fiilin mastarıyla hiçbir benzerlik taşımasa bile!
Sein (olmak)
ich | war |
du | warst |
er/sie/es | war |
wir | waren |
ihr | wart |
sie/Sie | waren |
Essen (yemek)
ich | aß |
du | aßest |
er/sie/es | aß |
wir | aßen |
ihr | aßt |
sie/Sie | aßen |
Wollen (istemek)
ich | wollte |
du | wolltest |
er/sie/es | wollte |
wir | wollten |
ihr | wolltet |
sie/Sie | wollten |
Können (yapabilmek)
ich | konnte |
du | konntest |
er/sie/es | konnte |
wir | konnten |
ihr | konntet |
sie/Sie | konnten |
Haben (sahip olmak)
ich | hatte |
du | hattest |
er/sie/es | hatte |
wir | hatten |
ihr | hattet |
sie/Sie | hatten |
Werden (olmak)
ich | wurde |
du | wurdest |
er/sie/es | wurde |
wir | wurden |
ihr | wurdet |
sie/Sie | wurden |
Karışık fiiller: bringen (getirmek)
bringen‘in geçmiş zaman kökü olan brach-‘ın, şimdiki zaman kökü olan bring- ‘den ne kadar farklı olduğuna bir bak. Geçmiş zamanda dach- kökünü alan denken ve geçmiş zamanda kann- kökünü alan kennen gibi karışık fiillerde de benzer değişiklikler göreceksin.
Yine de, geçmiş zamanda, bringen gibi karışık fiillerin sonları, normal fiillerin geçmiş zamanına biraz benzer bir model izleyebilir.
ich | brachte |
du | brachtest |
er/sie/es | brachte |
wir | brachten |
ihr | brachtet |
sie/Sie | brachten |
Almanca gelecek zaman fiil çekimleri
Geleceğe döndük! Teknik olarak “basit” bir zaman olmasa da gelecek zaman, geçmiş ve şimdiki zamandan çok daha kolay olabilir.
Neden mi? Çünkü Almanca gelecek zaman için bilmen gereken tek şey werden‘in şimdiki zamanı ve gelecek zamanda istediğin fiilin mastarıdır.
Bu durum düzenli, düzensiz ve karışık fiiller için geçerlidir. Werden, Almanca gelecek zamanda tıpkı İngilizce gelecek zamandaki “will” gibi kullanılır (“I will learn how to conjugate verbs in German!” cümlesinde olduğu gibi).
Şimdi birkaç farklı fiilin gelecek zaman çekimine bakalım:
Düzenli -en fiilleri: machen (yapmak, etmek)
ich | werde | machen |
du | wirst | machen |
er/sie/es | wird | machen |
wir | werden | machen |
ihr | werdet | machen |
sie/Sie | werden | machen |
Düzensiz fiil: sein (olmak)
ich | werde | sein |
du | wirst | sein |
er/sie/es | wird | sein |
wir | werden | sein |
ihr | werdet | sein |
sie/Sie | werden | sein |
Karışık fiil: bringen (getirmek)
ich | werde | bringen |
du | wirst | bringen |
er/sie/es | wird | bringen |
wir | werden | bringen |
ihr | werdet | bringen |
sie/Sie | werden | bringen |
Görebileceğimiz üzere, Almanca gelecek zamanda fiilden fiile değişen tek şey werden ifadesinin şimdiki zamanından sonra kullandığımız mastardır.
Almanca fiil çekimleriyle nasıl alıştırma yapılır?
Artık birçok farklı Almanca fiilin en yaygın üç fiil kipinde nasıl çekileceğine dair genel bir bakışa sahipsin.
Peki bu kuralları ihtiyacın olduğunda hatırlayabilmek için bu teoriyi nasıl pratiğe dökebilirsin? İşte birkaç öneri:
Aynı çekimlere dikkat et
Hangi şahıs zamirlerinin (ich, du, vb. gibi) belirli bir fiilde aynı şekilde çekimlendiğine dikkat et. Örneğin:
- Wir ve Sie fiillerinin çekimleri genellikle birbirleriyle (ve fiilin mastarıyla) aynıdır.
- Birçok düzenli fiilin şimdiki zamanında ihr (siz) çekimleri, er/sie/es (eril o, dişi o, nesne o) çekimleriyle aynı olma eğilimindedir.
- Birçok düzensiz fiil de dahil olmak üzere birçok fiilin geçmiş zamanında ich ve er biçimleri birbirini yansıtır.
Genel benzerlikleri bul
Çoğu fiil çekiminde benzerlikler ara (düzensiz fiiller genellikle istisna olacaktır!). Bunlar dikkatini çekmiş olabilir:
- Çoğu fiilin du biçimi genellikle -st ile biter.
- Ich biçimi genellikle -e ile biter.
- Er ve ihr biçimlerinin şimdiki zamanı genellikle -t veya -d gibi bir ünsüzle biter.
Almanca fiil çekimlerini yaz ve ezberle
Kulağa sıkıcı gelebilir ancak elle yazmak ve yüksek sesle okumak, Almanca fiil çekimlerini hafızanda pekiştirmene yardımcı olabilir.
Elle yazmak, bir şeyleri daha kolay ezberlemeye yardımcı olur ve çekimleri yüksek sesle söylemek (böylece hem konuşmuş hem de dinlemiş olursun) beyninin farklı bölümlerini yazmaya kıyasla daha fazla uyarır. Bu tekniği uygulamak için her hafta (en az) yarım saat ayır.
Her gün Almanca okuma ve yazmaya maruz kal
Her gün biraz Almanca okumak veya dinlemek için zaman ayır. Örneğin, online bir Zeitung (gazete) veya en iyi Almanca podcast’ler listesinden seçim yapabilirsin. Okuduğun ve duyduğun fiillerin çekimlerine özellikle dikkat et.
Bu alışkanlık, Almanca fiilleri sadece doğru bir şekilde çekimlemeyi değil, bağlam içinde kullanmayı öğrenmene de yardımcı olacaktır.
Almanca fiil çekimi kurallarını konuşma ve yazma yoluyla pratik et
Yeni başlayanlara uygun basit Almanca sözcükler ve deyimlerle bile, Almanca konuşmak ve yazmak, Almanca fiil çekimlerini öğrenmenin etkili yollarından biridir.
Günde sadece birkaç dakikanı bu aktivitelere ayırırsan Almanca fiil çekimlerinin sana ne kadar kolay geldiğini fark etmeye başlayacaksın. Ayrıca, Almanca sohbet ederken çeşitli fiiller kullanarak sorular sormaya çalış.
Yakında yaygın fiillerin nasıl çekimlendiğini bilinçli olarak düşünmek zorunda bile kalmayacaksın; sık sık kullandığın için rahatça hatırlayabileceksin.
Akıcı konuşan birinden geri bildirim al
Almanca fiil çekim kurallarında doğru yolda olduğundan emin olmak için akıcı konuşan veya ana dili Almanca olan biriyle Almanca özel ders al.
Preply’de Almanca ders veren özel öğretmenler, dönüşlü fiiller ve ayrılabilir fiiller (her ikisi de Almanca bir cümlenin kelime sırasını değiştirebilir) gibi en zor Almanca fiil kavramlarını bile açıklayabilir.
Ayrıca online almanca kursu almak, birebir sohbetlerde Almanca konuşma pratiği yapma şansı sunar ve konuşurken geri bildirimler alırsın. Almanca fiillerin nasıl doğru bir şekilde kullanıldığını duyacak ve kendin de deneyebileceksin.
Son notlar
Fiiller Alman dilinin temel sözcükleridir. Bu kılavuzu bir başlangıç noktası olarak kullan; sürekli olarak Almanca online ders yap ve mümkün olan en kısa sürede çekimleri gerçek hayattaki durumlara ve konuşmalara dahil etmeye çalış.
Bunu yaptığında Almanca fiilleri güvenle kullanmaya başlayacaksın ve bu da akıcı bir şekilde Almanca konuşmaya giden yolda senin için önemli bir kilometre taşı olacak.