Potres u Skoplju 1963.
![]() | |
Datum | 26. jul 1963. |
---|---|
Magnituda | 6.1 Mw |
Dubina | 6 km[1] |
Lokacija epicentra | 42°06′N 21°24′E / 42.10°N 21.40°E[1][2] |
Pogođene zemlje/oblasti |
SR Makedonija, SFRJ |
Žrtve | 1.000-1.100 poginulih[1][3] Ostali: |
Zemljotres u Skoplju 1963. (mak. Скопски земјотрес 1963), zemljotres momentne magnitude 6,1 koji se dogodio u Skoplju, SR Makedonija (danas Republika Makedonija) tada delu SFR Jugoslavije 26. jula 1963. u kojem je preko 1.000 ljudi poginulo, više od 3.000 povređeno, a između 120.000 i 200.000 ostalo bez vlastog doma. U potresu je uništeno između 75 i 80 posto grada.
Potres koji je na lestvici magnitude momenta merio 6,1[1] (ekvivalentno 6,9 na Rihterovoj skali)[5][4] zbio se 26. jula 1963. u 4.17 sati prema UTC[2] (5.17 prema lokalnom vremenu)[4][3] u Skoplju, Socijalistička Republika Makedonija, tada delu SFR Jugoslavije (danas Republika Makedonija). Podrhtavanje je trajalo 20 sekundi[4][5] i osetilo se duž većine doline reke Vardar.[5]
Vest je iz Skoplja u Beograd preneo u rano jutro 26. jula 1963. dopisnik „Politike“ Jovan Popovski, a odatle su vest preuzele druge agencije. Tim povodom Politika je štampala prvo vanredno izdanje svog časopisa posle Drugog svetskog rata.[6]
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/da/US_army_in_Skopje_1963.jpg/250px-US_army_in_Skopje_1963.jpg)
Nakon nekoliko dana od zemljotresa 35 država zatražilo je od Generalne skupštine Ujedinjenih nacija da uvrsti pomoć za Skoplje na popis svojih agenda. Pomoć u obliku novca, medicinskih, inženjerskih i građevinskih timova i namirnica ponudilo je 78 država.[3]
-
Simbol potresa: Stara železnička stanica u Skoplju. Sat je stao 26. jula 1963. u 5.17 sati. Danas zgradu koristi Muzej grada Skoplja.
-
Sredstva za nova naselja u Skoplju donirali su SAD, UK, Zapadna Nemačka, Meksiko, skandinavske zemlje, Švajcarska, ČSSR, Poljska, Svetsko veće crkava itd.
-
Dobrotvorni koncert Henrika Šeringa za žrtve zemljotresa u Skoplju održan 26. novembra 1963. u Remsu (Francuska).
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Seismic Ground Motion Estimates for the M6.1 earthquake of July 26, 1963 at Skopje, Republic of Macedonia Odjel za geoznanosti Sveučilišta u Trstu, Trst, Italija
- ↑ 2,0 2,1 1963 Skopje (Macedonia) Earthquake SeismoArchives, Incorporated Research Institutions for Seismology
- ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Marking the 44th anniversary of the catastrophic 1963 Skopje earthquake MRT, četvrtak, 26. srpnja 2007.
- ↑ 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 The 1963 earthquake in Skopje In Your Pocket City Guides
- ↑ 5,0 5,1 5,2 5,3 On This Day: 26 July; 1963: Thousands killed in Yugoslav earthquake BBC
- ↑ Rođendan zaboravljenog heroja istorije „Politike“ („Politika“, 29. septembar 2010)