Gökdelen
Bu madde hiçbir kaynak içermemektedir. (Mart 2020) (Bu şablonun nasıl ve ne zaman kaldırılması gerektiğini öğrenin) |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c7/Empire_State_Building_from_the_Top_of_the_Rock.jpg/250px-Empire_State_Building_from_the_Top_of_the_Rock.jpg)
Gökdelen, çok yüksek yapı anlamına gelmektedir, gemicilikte geminin uzun direğine verilen isimdir.
Bir gökdelen için en düşük yükseklik 305 metre (1000 fit) olarak kabul edilmektedir.
“Gökdelen” kelimesinin karşılığı olan İngilizce kelime skyscraper (gök kazıyan), 19. yüzyılın sonlarında, New York'taki halkın muazzam yapılara karşı olan korkusu sonucu ortaya çıkmıştır. Amerika Birleşik Devletlerin’de, geleneksel olarak gökdelenlerin en düşük uzunluğu 153 metre (500 fit) olarak kabul edilmektedir.
Çelik, güçlendirilmiş betonlar, su pompaları ve asansörler gökdelenler için en önemli gelişmelere sebep olmuştur.
Gökdelenlerin ağırlık taşıyan sistemleri diğer yapılara göre büyük farklılıklar göstermektedir. 4 kata kadar yapılar sadece duvarlardan destek alabilirler, ancak gökdelenler çelik iskeletlerden destek almak zorunda olan geniş yapılardır. Duvarlar bu çelik iskeletlere perde gibi asılırlar-hatta mimaride bu çelik iskeletler tarafından desteklenen cam kaplamalı yüksek yapılara "giydirme cepheli" denir. Rüzgâr için ise özel durumlar göz önüne alınmaktadır.
Adlandırma
[değiştir | kaynağı değiştir]İngilizce ile Fransızcadaki adları «gök-kazıyan» anlamına gelir ve bu iki dilden diğer dillere büyük ölçüde olduğu gibi harfiyen çevrilmiştir.
|
|
Tarih
[değiştir | kaynağı değiştir]İlk gökdelen olarak Chicago'da 1884-1885’te inşa edilen on katlı “Home Insurance” binası kabul edilmektedir. Günümüz koşullarıyla ilk gökdelen ise New York'taki “Woolworth Building” dir.
Gökdelenler 19. yüzyılın sonlarında New York, Şikago ve Londra da, 1930'ların başından itibaren Güney Amerika (Sao Paulo, Buenos Aires) ve Asya (Şanghay, Hong Kong, Singapur)’da inşa edilmeye başlandı.
Dünya'nın en yüksek gökdelenleri (İlk 50)
[değiştir | kaynağı değiştir]Ayrıca bakınız
[değiştir | kaynağı değiştir]Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4a/Commons-logo.svg/30px-Commons-logo.svg.png)
- https://web.archive.org/web/20180407111714/http://www.die-wolkenkratzer.de/
- http://www.emporis.com/28 Ekim 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- http://www.skyscraperpage.com/6 Ekim 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- http://www.skyscrapercity.com/25 Şubat 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- http://www.skyscraperlife.com/ 13 Ocak 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.